Kalp Ritim Bozukluğu (Aritmi) Neden Olur? Belirtileri ve Tedavi Yöntemleri

Kalbiniz bazen göğsünüzden fırlayacakmış gibi hızlı atıyor, bazen de bir atımı atlıyormuş, tekliyormuş gibi mi hissediyorsunuz? Halk arasında “çarpıntı” olarak bilinen Kalp Ritim Bozukluğu (Aritmi), kalbin elektriksel sistemindeki aksaklıklardan kaynaklanan, kalbin çok hızlı, çok yavaş veya düzensiz atması durumudur. Çoğu zaman masum bir stres veya kafein tüketimi kaynaklı olsa da, bazı aritmiler ani felç (inme) veya kalp yetmezliği gibi ciddi tabloların habercisi olabilir. Özel Duygu Hastanesi Kardiyoloji Kliniği olarak, kalbinizin ritmini korumanız ve aritmiyi doğru tanımanız için bilmeniz gereken tüm detayları bu rehberde bir araya getirdik.

Aritmi Nedir ve Neden Kaynaklanır?

Sağlıklı bir yetişkinin kalbi, dinlenme halindeyken dakikada 60 ile 100 kez arasında düzenli olarak atar. Bu atım sayısının 100’ün üzerine çıkmasına Taşikardi (hızlı atım), 60’ın altına düşmesine ise Bradikardi (yavaş atım) denir. Atımların tamamen düzensizleştiği tabloya ise “Fibrilasyon” adı verilir.

Aritminin ortaya çıkmasında hem kalp kaynaklı hem de kalp dışı birçok faktör rol oynayabilir:

• Kalp Kaynaklı Nedenler: Daha önce geçirilmiş kalp krizi, kalp kapakçık hastalıkları, kalp kası kalınlaşması, doğumsal kalp anomalileri ve kalp damar tıkanıklıkları ritim bozukluğunun birincil sebepleridir.
• Kalp Dışı Nedenler: Hipertansiyon, tiroid bezinin fazla çalışması (hipertiroidi), diyabet, uyku apnesi, kansızlık (anemi) ve kanda potasyum/sodyum dengesizliği.
• Tetikleyiciler: Yoğun stres, panik atak, aşırı çay/kahve/enerji içeceği tüketimi, sigara ve bazı astım/soğuk algınlığı ilaçları masum aritmileri tetikleyen günlük alışkanlıklardır.

Ritim Bozukluğu Belirtileri Nelerdir?

Aritmiler bazen hiçbir belirti vermez ve sadece rutin bir muayenede çekilen EKG ile tesadüfen saptanır. Ancak klinik bulgu verdiğinde hastanın yaşam kalitesini ciddi şekilde etkiler. En sık görülen belirtiler şunlardır:

• Göğüste kuş kanat çırpıyormuş hissi (çarpıntı),
• Kalp atışlarının boyunda veya boğazda hissedilmesi,
• Eforla artan veya istirahatte aniden başlayan nefes darlığı,
• Baş dönmesi, göz kararması, sersemlik hissi,
• Bayılma (Senkop) veya bayılacakmış gibi olma (Pre-senkop),
• Göğüs ağrısı ve sıkışma hissi. Bu belirtiler özellikle istirahat halindeyken ortaya çıkıyorsa ve uzun sürüyorsa mutlaka bir kardiyoloji uzmanına başvurulmalıdır.

Aritmi Teşhis ve Modern Tedavi Yöntemleri

Aritmi tedavisinde Özel Duygu Hastanesi olarak önceliğimiz, sorunun kaynağını doğru tespit etmektir. Temel tanı aracımız EKG (Elektrokardiyografi)‘dir. Ancak ritim bozukluğu günün sadece belirli anlarında oluyorsa, hastaya 24-48 saat takılı kalan Ritim Holter cihazı verilerek kalp atışları gün boyu kaydedilir. Gerekirse Ekokardiyografi (EKO) ve Efor Testi uygulanır.

Tedavi, ritim bozukluğunun türüne göre şekillenir:

• İlaç Tedavisi: Ritim düzenleyici (antiaritmik) ilaçlar veya pıhtı atmasını engellemek için kan sulandırıcılar kullanılır.
• Kardiyoversiyon: Göğüs duvarından verilen düşük dozlu elektrik şoku ile kalbin normal ritmine dönmesi sağlanır (Özellikle Atriyal Fibrilasyon durumlarında).
• Ablasyon (Yakma/Dondurma): Kateter ile kasıktan kalbe girilerek, ritim bozukluğuna yol açan arızalı elektriksel odakların radyo frekans dalgalarıyla (ısıtarak) veya kriyoterapiyle (dondurarak) yok edilmesi işlemidir. Başarı oranı çok yüksektir.
• Kalp Pili (Pacemaker / ICD): Kalbi çok yavaş atan hastalarda ritmi dengelemek veya tehlikeli şok ritimlerinde kalbi durmaktan kurtarmak için cilt altına yerleştirilen cihazlardır.